Omiš i okolica

OMIŠ

   Położony w samym sercu Dalmacji Omiš (10.000 miaszkańców), to typowo dalmatyńskie, historyczne miasteczko, z zachowaną średniwieczną starówką, wąskimi uliczkami (kaletami), renesansowymi budynkami i śródziemnomorskimi zapachami. Powstało na piaszczystym namulisku rzeki Cetiny, na wejściu do majestatycznego kanionu. Miasto to szczyci się wyjątkowo bogatą i burzliwą przeszłością, która znacząco przewyższa jego rozmairy.
W średniowieczu (10.-14. st.), kiedy Dalmacja pozostawała pod panowaniem Wenecji, niedający się pokonać Omiš był siedzibą piratów. Jako doskonali żeglarze, ale i nie mniej zuchwali i bezlitośni rabusie, omiszcy piraci przez prawie dwa stulecia nadzorowali żeglugę po Adriatyku. Napadali przede wszystkim na weneckie łodzie żaglowe oraz weneckie posiadłości ziemskie. Ponieważ w czasach wojen krzyżowych napadali również na statki, które przewoziły krzyżowców płynących do Palestyny, papież Honoriusz III zainicjował wyprawę krzyżową przeciwko mieszkańcom Omiša, która doprowadziła do ich upadku. W połowie XV wieku Omiš podporządkował się Wenecji i nosił nazwę Almissa. Pod jej panowaniem pozostał aż do upadku Wenecji na początku XIX wieku. O pirackiej historii miasta świadczą, zachowane do dziś, twierdze Mirabella i Fortica (z której rozpościera się wspaniały widok na cały środkowodalmatyński akwen).

   W Omišu , mieście tradycji, corocznie organizowany jest największy festiwal dalmatińskich klap . Taka forma śpiewania to autochtoniczna forma wielogłosowego śpiewania, powstała wśród dalmatyńskiego ludu. Wywodzi się ze średniwiecznych gregoriańskich «korali», a tego rodzaju śpiewu nie można usłyszeć nigdzie indziej na świecie ( klapa to zespół składający się przeważnie 6-10 mężczyzn, od tenora do basa. Obecnie powstaje coraz więcej żeńskich klap).


 

RIWIERA OMISZKA

   Riwiera omiszka, położona pomiędzy Splitem a riwierą makarską (o długości 30km), jest jedną z najchętniej odwiedzanych terenów Dalmacji, szczególnie przez gości przyjeżdżających we własnym zakresie, samochodem osobowym. Jednym z licznych tego powodów jest zadziwiające piękno tutejszej przyrody. Na tym, stosunkowo niewielkim obszarze, można korzystać z wszelkiego rodzaju plaż (piaszczystej, żwirowej i skalistej), przy czym niektóre z nich to najpiękniejsze plaże na całym Adriatyku. Wzdłuż samego wybrzeża położone są, otoczone sosnami, małe miasteczka riwiery omiszkiej. Wszystkie w promieniu 15km od Omiša. Oprócz typowo wakacyjnych rozrywek na plaży i krystalicznie czystego morza, można uczestniczyć w różnych aktywnościach sportowo-rekreacyjnych. Mowa, między innymi, o trekingu, turystyce rowerowej i wielu innych, wśród których wyjątkowo atrakcyjnym jest rafting przepięknym kanionem Cetiny.

   Goście, którzy przyjechali tutaj własnym samochodem, zwracają uwagę na wyjątkową dostępność komunikacji drogowej. Wszystkie miejscowości omiszkiej riwiery położone są wzdłuż drogi szybkiego ruchu, prowadzącej przez całe wybrzeże, i przebiegającej przez samo miasto Omiš. W ciągu zaledwie pół godziny można stąd dojechać do Splitu - centrum Dalmacji, w którym znajduje się antyczna starówka (III-IV wiek). Co 30 minut, do samego centrum Splitu, jeżdżą podmiejskie autobusy, które zatrzymują się w każdym z miasteczek.

   Jeżeli zdecydujecie się skręcić z głównej drogi i pojechać w głąb kraju, w ciągu kilku minut po wjeździe do kanionu, wkroczycie w cudowny świat przepięknej przyrody i zapomnianych wiosek. Jeżeli nie zachwyca Was treking w dzikiej przyrodzie to zawsze możecie podziwiać te same widokami z okien własnego, wygodnego samochodu, prowadząc wśród krętych dróg, przez bajkową, skalistą krainę.


 

SPLIT

   Split znajduje się pół godziny jazdy na zachód od Omiša. Jest kulturalnym i historycznym centrum Dalmacjii oraz drugim co do wielkości miastem w Chorwacji (250.000 mieszkańców). Split założył (pochodzący stąd) rzymski car Dioklecjan, który po swojej abdykacji osiedlił się w wybudowanym (na przełomie III i IV wieku) specjalnie dla niego majestatycznym pałacu. Jako rzymski kazał przywieźć tu rzeźby z najdalszych części cesarstwa, np. już wtedy kilkatysięcy lat stare granitowe sfingi z Egiptu. Do dziś stoją one na centralnym placu pałacu, Peristilu.
Niedaleko dzisiejszego Splitu znajdowało się miasto Salona, w tamtym okresie jedno z największych antycznych miast. Niestety w VI i VIII wieku było wielokrotnie napadane przez barbarzyńców oraz nawidziło je katastrofalne trzęsienie ziemi. To wszystko doprowadził do ucieczek mieszkańców Salony i szukania schronienia w pałacu Dioklecjana. Od tego właśnie momentu historycznego zaczyna się jego rozwój jako miasta. Dzisiaj pałac Dioklecjana, zachowany praktycznie w całości, stanowi samo serce miasta. Przez całe stulecia tutaj tętniło życie miejskie, stąd też wyraźnie widoczne różnice w architekturze (od antyku do renesansu) i w ten sposób powstała zachwycająca mieszanina stylów i epok. Stare centrum Splitu zostało ogłoszone przez UNESCO pomnikiem «klasy zerowej» i na pewno jest miejscem, którego po prostu nie można nie odwiedzić.